علت افت فشار پکیج و بالا رفتن آن چیست؟

افت مداوم فشار، پرش ناگهانی عقربه مانومتر هنگام داغ شدن شوفاژها یا چکه کردن آب از زیر دستگاه، هشدارهایی هستند که نشان می دهند تعادل مدار هیدرولیک پکیج به هم خورده است. تغییرات جزئی فشار هنگام روشن شدن دستگاه طبیعی است، اما افت پیوسته یا صعود آن تا مرز خطر به نشتی آب، اختلال در منبع انبساط یا خرابی قطعات اصلی برمی گردد. برای تشخیص دقیق عیب، فقط دیدن عدد مانومتر کافی نیست و باید ببینید فشار در چه وضعیتی تغییر می کند. آیا دستگاه خاموش است؟ آیا شعله تازه روشن شده و آیا با علائمی مانند آب ریزی، داغ شدن سریع یا سرد ماندن رادیاتورها همراه است؟ در این مقاله بصورت کامل به علت افت فشار پکیج پرداخته ایم.

فشار پکیج باید روی چند بار باشد؟

فشار استاندارد مدار گرمایش در حالت سرد، بین 1 تا 1/5 بار است (عدد پیشنهادی برای اکثر دستگاه ها 1/2 تا 1/3بار است). با روشن شدن شوفاژها و بالا رفتن دمای آب، حجم سیال به صورت فیزیکی زیاد می شود، بنابراین بالا رفتن عقربه تا حدود 1.5 تا 1.8 بار کاملا طبیعی است، اما سه وضعیت خارج از استاندارد وجود دارد:

افت به زیر 1 بار

افت به زیر 1، نشانه کمبود آب، نشتی در مسیر یا خروج هوا است.

رسیدن به مرز 3 بار

رسیدن به مرز 3 بار، نشان دهنده نبود فضای انبساط یا ورود آب اضافی به سیستم است که باعث باز شدن شیر اطمینان می شود.

اختلاف زیاد بین حالت سرد و گرم

اگر دستگاه در حالت خاموش روی 1/2 بار باشد، اما بلافاصله پس از داغ شدن رادیاتورها به 3 بار نزدیک شود، حتما منبع انبساط دچار مشکل شده است.

چه عواملی باعث افت فشار پکیج می شوند؟

افت فشار یعنی مدار بسته شوفاژ آب از دست داده است و این کاهش حجم به دلایل زیر اتفاق می افتد:

نشتی اتصالات، رادیاتورها یا لوله کشی توکار

بسیاری از نشتی ها روی زمین دیده نمی شوند. نشتی های ریز در شیرهای رفت و برگشت رادیاتور یا مهره های زیر پکیج به دلیل دمای بالای لوله ها بلافاصله تبخیر می شوند. همچنین اتصالات معیوب لوله های توکار داخل دیوار یا کف ساختمان می توانند بدون خیس کردن سطح، فشار مدار را خالی کنند.

فرسودگی یا جرم گرفتگی شیر اطمینان 3 بار

شیر اطمینان یک قطعه مکانیکی فنردار است که وظیفه دارد در فشار بالای 3 بار باز شود. اگر فشار پکیج چند بار بالا رفته باشد، املاح و براده های مدار زیر واشر لاستیکی شیر گیر میکنند و مانع آب بندی کامل آن می شوند.

هواگیری رادیاتورها

خارج شدن هوا و مقداری آب هنگام هواگیری دستی، حجم مدار را کم می کند و افت عقربه در این شرایط طبیعی است. پس از پایان هواگیری، فشار را با شیر پرکن مجددا تنظیم کنید، اما اگر بعد از این کار باز عقربه افت کرد، دلیل دیگری در مدار وجود دارد.

سوراخ شدن مبدل اصلی در محفظه احتراق

در صورت بروز ترک های مویی روی مبدل حرارتی اصلی، آب شوفاژ قطره قطره روی فین های داغ ریخته و فورا به بخار تبدیل میشود و از دودکش بالا می رود. در این حالت زیر دستگاه خیس نمی شود، اما پکیج مرتبا افت فشار پیدا می کند.

خروج مداوم آب از ایرونت (شیر هواگیر خودکار)

ایرونت نصب شده روی پوسته پمپ وظیفه دارد هوای اضافه مدار را تخلیه کند. در صورت تجمع رسوب یا خرابی شناور داخلی این قطعه، به جای هوا، آب به بیرون نشت می کند و عقربه مانومتر به مرور زمان سقوط می کند.

علت بالا رفتن فشار پکیج هنگام روشن شدن شوفاژ چیست؟

اگر پکیج در حالت سرد فشار طبیعی دارد، اما به محض گرم شدن رادیاتورها عقربه سریعا بالا میرود و به 3 بار می رسد، علت در مجموعه منبع انبساط است:

کم شدن باد منبع انبساط

اگر باد مخزن از طریق والو تخلیه شده باشد، جایی برای جذب افزایش حجم آب داغ وجود ندارد و فشار فورا بالا میزند.

پارگی دیافراگم منبع انبساط

در صورت پارگی دیافراگم منبع انبساط، با فشار دادن سوزن والو بالای منبع، به جای باد، آب بیرون می پاشد که نشانه سوختن منبع و لزوم تعویض آن است.

گرفتگی لوله رابط منبع انبساط

حتی اگر منبع باد داشته باشد، رسوب گرفتن شیلنگ یا لوله باریکی که آب مدار را به زیر منبع می رساند مانع ورود آب به مخزن می شود.

نکته فنی

بررسی و شارژ باد منبع انبساط با تلمبه دستی به تخلیه کامل آب مدار پکیج و باز گذاشتن شیر تخلیه نیاز است و در غیر این صورت فشارسنج باد، فشار آب را نشان خواهد داد و تنظیم باد دقیق نخواهد بود.

علت بالا رفتن فشار پکیج در حالت خاموش چیست؟

خرابی یا نیمه باز بودن شیر پرکن

اگر واشر شیر پرکن زیر دستگاه هرز شده باشد یا شیر رسوب گرفته باشد، آب شهری از آن رد می شود و فشار را بالا میبرد.

سوراخ شدن مبدل ثانویه (پکیج های دو مبدل)

در پکیج های دو مبدله، اگر صفحات داخلی مبدل ثانویه در اثر رسوب یا فرسودگی سوراخ شوند، به دلیل بیشتر بودن فشار آب شهری نسبت به فشار مدار گرمایش، آب شهری وارد مدار شوفاژ شده و فشار را بالا میبرد.

علت نوسان فشار در پکیج های بوتان

در مدل های پرکاربرد بوتانمانند پرلاپرو، اپتیما، بیتا و کالداونزیا، مسیر بررسی ایراد مشخص است.

بالا رفتن فشار هنگام روشن شدن رادیاتورها

بالا رفتن فشار در حالت تابستانه یا خاموش به دلیل هرز شدن شیر پرکن یا سوراخ شدن مبدل صفحه ای ثانویه است و  افت مداوم فشار به دلیل آب بندی نبودن اتصالات شیلنگ های زیرین، چکه کردن شیر اطمینان 3 بار یا نشتی رادیاتورها است.

علت افزایش ناگهانی دمای پکیج در حالت زمستانی

• گیرپاژ یا سوختن پمپ سیرکولاتور
• مسدود شدن صافی برگشت شوفاژ
• رسوب شدید مبدل اصلی
• خرابی سنسور NTC گرمایش

جدول تشخیص علت افت و افزایش فشار پکیج

روش صحیح تنظیم فشار پکیج در منزل

1. دستگاه را خاموش کنید و اجازه دهید آب مدار گرمایش کاملا خنک شود.
2. شیر پرکن مشکی یا آبی رنگ در زیر دستگاه را پیدا کنید.
3. شیر را به آرامی خلاف جهت عقربه های ساعت بچرخانید تا صدای ورود آب شنیده شود.
4. چشم به مانومتر بدوزید، به محض رسیدن عقربه به محدوده 1.2 تا 1.5 بار، شیر پرکن را در جهت عقربه های ساعت محکم ببندید.
5. هرگز شیر پرکن را برای جبران نشتی باز نگذارید، زیرا نوسان فشار شهر میتواند باعث تخلیه ناگهانی شیر اطمینان و آب گرفتگی شود.

آیا بالا رفتن فشار پکیج خطرناک است؟

بالا رفتن فشار خطر انفجار ایجاد نمیکند؛ زیرا پکیج ها دارای شیر اطمینان مکانیکی هستند که با رسیدن به فشار ۳ بار باز شده و آب را تخلیه میکند. خطر اصلی، آب گرفتگی کابینت ها و آسیب رسیدن به مدارات الکترونیکی زیر دستگاه است. اگر تخلیه مکرر آب رخ دهد، نشانه فرسایش سریع قطعات است و دستگاه باید سریعا بررسی شود.

علت گرم نشدن رادیاتورها با وجود آب گرم مصرفی

اگر آب مصرفی حمام و آشپزخانه کاملا داغ است اما رادیاتورها گرم نمی شوند:

• در پکیج های دو مبدله، شیر سه طرفه موتوری گیر کرده و مسیر شوفاژ را باز نمیکند.
• توری صافی برگشت با لجن مسدود شده و اجازه دبی آب به مدار رادیاتورها را نمیدهد.
• سیستم نیاز به هواگیری دارد یا شیرهای رفت و برگشت زیر پکیج نیمه باز هستند.

جمع بندی

تغییرات فشار پکیج همیشه نشانه یک نقص مکانیکی در مدار بسته است. افت مکرر فشار را در نشتی ها و شیر اطمینان جستجو کنید و پرش ناگهانی آن هنگام کار شوفاژها را پای منبع انبساط بنویسید. بالا رفتن فشار در حالت سرد نیز ناشی از شیر پرکن یا مبدل ثانویه است. کنترل ماهانه گیج فشار و سرویس قبل از زمستان (شامل شستشوی صافی برگشت و چک کردن باد منبع انبساط)، جلوی عمده این مشکلات را خواهد گرفت.

اگر به مباحث فنی تاسیسات علاقه مند هستید، ورود به این حوزه بازار کار بسیار پررونقی دارد. یادگیری اصولی این مهارت ها به شناخت مدارها، ابزارشناسی و کار عملی نیاز دارد. برای شروع می توانید از دوره های جامع آموزش تعمیرات پکیج دیواری و همچنین آموزش نصب و تعمیرات کولر گازی (اسپلیت) استفاده کنید تا اصول عیب یابی عملی، نقشه خوانی و استانداردهای ایمنی را از پایه تا سطح حرفه ای یاد بگیرید.

پرسش های متداول

چرا بعد از بستن شیر پرکن، فشار آب باز بالا می رود؟

اگر شیر پرکن سالم و بسته باشد، صفحات داخلی مبدل ثانویه استیل سوراخ شده اند و آب سرد شهری با فشار بالا به مدار کم فشار شوفاژ نفوذ میکند.

آیا افت فشار پکیج در تابستان هم رخ میدهد؟

بله، اگر شیر اطمینان نشتی داشته باشد، اتصالات زیر دستگاه چکه کنند یا مبدل اصلی ترک داشته باشد، حتی بدون روشن بودن حالت گرمایش، فشار به تدریج پایین می آید.

چرا رادیاتورها هوا میگیرند و فشار می افتد؟

خوردگی داخلی رادیاتورهای آلومینیومی با آب باعث تولید گاز هیدروژن میشود. خروج این گازها از ایرونت خودکار یا هواگیری دستی باعث افت حجم آب و پایین آمدن عقربه میشود